Από το μηδέν στην κορυφή του κόσμου

Ποιος ήταν «το αγοράκι με τα σπίρτα», ο ιδρυτής του ΙΚΕΑ

30 Ιανουαρίου 2018

Δαιμόνιος, για κάποιους αμφιλεγόμενος, σε κάθε περίπτωση μία από τις πλέον εμβληματικές προσωπικότητες του περασμένου αιώνα - Ο Ινγκβαρ Κάμπραντ πέθανε προχθές, αφήνοντας παρακαταθήκη, εκτός από τον μύθο του, έναν επιχειρηματικό κολοσσό με κέρδη σχεδόν 40 δισ. ευρώ ετησίως.

Αν τον ρωτούσε κανείς για τη μεγαλύτερη επιτυχία του στην ζωή, πιθανότατα θα απαντούσε ότι αυτή συμπυκνωνόταν στην ονομασία των ΙΚΕΑ. Μπορεί για να “βαφτίσει” το κάποτε φιλόδοξο επιχειρηματικό project του να χρησιμοποίησε τα αρχικά γράμματα από το όνομα (Ingvar), το επώνυμο (Kamprad), τη φάρμα όπου μεγάλωσε (Elmtaryd) και τη γενέτειρά του (Agunnaryd) στη νότιο Σουηδία, ωστόσο ένιωθε πάντα περήφανος που το ακρωνύμιο που επινόησε ηχούσε τόσο κοντά στην ελληνική λέξη “οικία”. 


Ο Ινγκβαρ Φέοντορ Κάμπραντ γεννήθηκε το 1926 και μεγάλωσε σε μια φάρμα στο νοτιοανατολικό άκρο της Σουηδίας. Δεν είχε καμία διάθεση ωστόσο να ασχοληθεί ούτε με αγελάδες, ούτε με εύφορες καταπράσινες κοιλάδες, ούτε με το μοίρασμα του γάλακτος στους γείτονές του. Εκείνο που τον απασχολούσε ήταν η επινόηση ενός εύκολου και ανέξοδου τρόπου για να βγάζει το χαρτζιλίκι του. Και φυσικά τον βρήκε. 

Η πρώτη του καταγεγραμμένη εμπορική δραστηριότητα ήταν στα 10 του χρόνια, όταν αντιλήφθηκε πως η ζήτηση σπίρτων στην κωμόπολη όπου μεγάλωσε μπορούσε να του εξασφαλίσει έναν μεγαλοπρεπή για την ηλικία του επιούσιο. Ξεκίνησε ερασιτεχνικά, πουλώντας κουτιά από σπίρτα καβάλα στο ποδήλατό του, αλλά γρήγορα αντιλήφθηκε έναν απαράβατο κανόνα του εμπορίου: Πως έπρεπε δηλαδή να αγοράζει φθηνά και να πουλά ακριβά. Η χονδρική αγορά στοιβών σπίρτων από τη Στοκχόλμη έμοιαζε με την πλέον ενδεδειγμένη λύση.


Εχοντας διανύσει αμέτρητα χιλιόμετρα με το ποδήλατό του ως μικροπωλητής έφτασε στην ηλικία των 17 ετών, οπότε και ο πατέρας του αποφάσισε πως ήταν η στιγμή να του εμπιστευτεί το μερτικό του από την οικογενειακή τους περιουσία. Αυτή ακριβώς ήταν η μαγιά που θα δημιουργούσε μέσα σε μία δεκαετία αυτό που σήμερα γνωρίζουμε ως IKEA και που το 1976 ο ίδιος θα αποτύπωνε στο μανιφέστο του με τίτλο “Διαθήκη ενός πωλητή επίπλων”, γνωστό και ως “Βίβλο της ΙΚΕΑ”.  
 
Τα πρώτα έπιπλα είχαν μπει στην παραγωγή το 1948, τη χρονιά δηλαδή κατά την οποία ο Κάμπραντ πραγματοποίησε τα εγκαίνια του πρώτου κατάστηματος IKEA στην πόλη Almhult. Η λογική ήταν ακριβώς αυτή που γνωρίζουμε σήμερα: Έπιπλα που μπορεί να συναρμολογήσει κανείς μόνος του, συσκευασμένα έτσι ώστε να μπορούν να μεταφερθούν ακόμη και μέσα στο λεωφορείο και κατασκευασμένα σε χώρες όπου τα ημερομίσθια ήταν χαμηλά - στα πρώτα χρόνια λειτουργίας της ΙΚΕΑ τα έπιπλα κατασκευάζονταν στη σοβιετική τότε Πολωνία. 

Ουσιαστικά τα καταστήματα αντικατοπτρίζουν το «σφιχτό» οικονομικά χαρακτήρα του Κάμπραντ, ο οποίος, παρότι έζησε ένα μεγάλο μέρος της ζωής του στην Ελβετία, επέμενε να οδηγεί ένα απαρχαιωμένο Volvo, πετούσε πάντα στην οικονομική θέση των αεροπλάνων, συμβούλευε τους υπαλλήλους του να χρησιμοποιούν και τις δύο όψεις ενός χαρτιού προτού το πετάξουν, ενώ δεν ήταν λίγες οι φορές που έκανε την εμφάνισή του στα καταστήματα IKEA απλώς και μόνο για να γευτεί μαζί με το ποίμνιο των καταναλωτών τα περίφημα low cost σουηδικά κεφτεδάκια. 

Μεταξύ του 2005 και του 2010 ο αείμνηστος ιδρυτής της σουηδικής αλυσίδας βρισκόταν σταθερά στη λίστα με τους πλουσιότερους ανθρώπους στον πλανήτη που συντάσσει το περιοδικό Forbes. Το 2016 το όνομά του έφυγε οριστικά από τη λίστα, αφού μεταβίβασε τις μετοχές του στους τρεις γιους του Πέτερ, Ματίας και Γιόνας.

Την ιδέα για την αρχιτεκτονική και τη διαμόρφωση των πελώριων μπλε καταστημάτων χωρίς παράθυρα, με τα τεράστια κίτρινα γράμματα στο εξωτερικό τους, την έδωσε το πρώτο εργοστάσιο της εταιρείας στη Σουηδία. Ο Κάμπραντ ήταν εκείνος που επέμεινε πως η αλυσίδα του έπρεπε να φέρει τα χρώματα της σημαίας της γενέτειράς του. Εφτασε μάλιστα να κατηγορηθεί στις αρχές του 2000 για σοβινισμό ύστερα από έρευνα που διεξήγαγε πανεπιστήμιο της Δανίας και στην οποία αποδεικνυόταν πως τα φθηνότερα αντικείμενα «βαφτίζονταν» με ονόματα πόλεων της Δανίας, ενώ τα ακριβότερα και τα πιο ευπώλητα είχαν αποκλειστικά τίτλους σουηδικών πόλεων. 

Η αλήθεια είναι πως τα ονόματα είναι άλλη μια μεγάλη ιστορία του IKEA. Καταλυτικό ρόλο και σε αυτό το κομμάτι διαδραμάτισε ο αείμνηστος ιδρυτής της αλυσίδας ή, για να είμαστε ακριβέστεροι, το πρόβλημα που αντιμετώπιζε με τη δυσλεξία. Ο Κάμπραντ επέμενε πως ήθελε τα προϊόντα του να έχουν εύληπτα ονόματα, τα οποία αν ο ίδιος μπορούσε να θυμάται, τότε θα εντυπώνονταν με σχετική ευκολία και στους καταναλωτές. Ετσι οι κωδικοί και τα barcodes μπήκαν στο ψυγείο και τη θέση τους πήραν ονόματα δανεισμένα από πόλεις, χωριά, κύρια σουηδικά ονόματα, λίμνες, ποτάμια, βουνά, ακόμη και από μετεωρολογικούς όρους στα σουηδικά.

Μολονότι θεωρείται ιστορικά ο πιο επιτυχημένος έμπορος επίπλων του πλανήτη, διαθέτοντας εκατοντάδες καταστήματα σε Ευρώπη, Ασία και Αμερική, δεν κατάφερε ποτέ να ξεφύγει από την κατάρα ενός νεανικού, όπως διάλεξε να το χαρακτηρίσει ο ίδιος, ατοπήματος. Στη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, όντας έφηβος ακόμη, συμμετείχε ενεργά στο ναζιστικό κίνημα της Σουηδίας, γεγονός που αποδείχτηκε από επιστολές που αντάλλασσε με ανώτερο στέλεχος του κινήματος και οι οποίες ήρθαν στο φως της δημοσιότητας χρόνια μετά. Ο ίδιος σε μια ειλικρινή κίνηση μεταμέλειας δεν αρκέστηκε στη δημόσια συγνώμη, αλλά απέστειλε προσωπικές επιστολές σε όλους τους εβραϊκής καταγωγής υπαλλήλους της αλυσίδας του.

Πάντως, στα ενήλικα χρόνια του οι δημοκρατικές του αντιλήψεις ήταν σαφείς και ξεκάθαρες, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά την επιχείρησή του. Με δυο λέξεις είχε χαρακτηρίσει το concept του IKEA ως «δημοκρατικό design», υπογραμμίζοντας πάντα πως η εταιρεία του λαμβάνει σοβαρά υπόψη τη δημογραφική έκρηξη του 21ου αιώνα και επιμένοντας στη διαρκή εξεύρεση νέων τρόπων που θα διατηρήσουν ατόφιο το λαϊκό κεκτημένο της αλυσίδας, ήτοι τις χαμηλές τιμές. Μάλιστα, ο Κάμπραντ ήταν ο πιο ένθερμος θιασώτης της διαφημιστικής καμπάνιας του 1994 με πρωταγωνιστές ένα ομοφυλόφιλο ζευγάρι, η οποία ιστορικά θεωρείται η πρώτη τηλεοπτική διαφήμιση με gay περιεχόμενο. 

Από το 2014 ο Κάμπραντ είχε επιστρέψει στη γενέτειρά του – ζούσε μάλιστα σε απόσταση 10 λεπτών από τη φάρμα όπου μεγάλωσε. Εκεί άφησε την τελευταία πνοή του προχθές, πλήρης ημερών, έπειτα από σύντομη ασθένεια.
LoveMyAll Team
Τα σχόλιά σας

Τo lovemyall.com ενθαρρύνει τους αναγνώστες να εκφράζουν τις απόψεις τους μέσα από την ιστοσελίδα μας. Παρακαλούμε όμως τα κείμενα να μην είναι υβριστικά, να μην παραπέμπουν σε άλλους ιστότοπους, να γράφονται στην ελληνική ή την αγγλική γλώσσα (όχι greeklish), να είναι κατανοητά και τέλος να είναι κατά το δυνατόν σύντομα. Είναι αυτονόητο πως η ομάδα διαχείρισης φέρει ευθύνη μόνο για τα επώνυμα άρθρα των συντακτών και των συνεργατών της. Σας ευχαριστούμε για την συμμετοχή σας.

LOVEMYALL   |   Τελευταία Νέα

Μόνικα Λεβίνσκι: Έδειξα το στρινγκ μου στον Κλίντον για να τον δελεάσω
Γνωστός κι εμπιστοσύνης ο άνθρωπος που παγίδευσε τον Γκάρυ
Μια τραγωδία, μια αυτοκτονία, ένα παιδί κι ένα δεύτερο στεφάνι
Τι πρέπει να κάνετε για να xαίρεστε με ασφάλεια το τζάκι σας
Φόνος Μαραθάσας: 1500 ματωμένα ευρώ σ' ένα προσχεδιασμένο έγκλημα
«Έφυγε» ο θρύλος της Marvel και «πατέρας» του Spider Man Σταν Λι
Ωτο-στοπ θανάτου στη Μαραθάσα - Σύλληψη υπόπτου για τη δολοφονία της 56χρονης Γιαννούλας
Άγριο φονικό στον Οίκο Μαραθάσσας – Έσφαξαν γυναίκα μέσα σε αυτοκίνητο!
Αποκαΐδια το μισό σπίτι του Gerard Butler
Ιράν: Γυναίκες παρακολούθησαν αγώνα ποδοσφαίρου μετά από 37 χρόνια!
Πύρινη κόλαση στην Καλιφόρνια: Στους 31 έφτασαν οι νεκροί - Εκατοντάδες οι αγνοούμενοι!
Η μέθοδος του Βενιαμίν Φραγκλίνου: Πώς να κάνετε τους άλλους να σας συμπαθήσουν
Υπόθεση Κασόγκι: «Πνίγομαι, βγάλτε μου τη σακούλα από το κεφάλι» οι τελευταίες του λέξεις
Αν γινόμασταν όλοι vegetarian, θα είχαμε 7,3 εκατ. λιγότερους θανάτους τον χρόνο και βιώσιμο κλίμα!
Παράγινε το κακό με τους μεθυσμένους οδηγούς – Ένας έστειλε στο νοσοκομείο ανήλικη!
ΠΡΟΚΛΗΣΗ: Κήρυξαν ανεπιθύμητη στην Αλβανία την Ελένη Θεοχάρους!
#sixamenios: Η αποκαθήλωση του Φουρθιώτη από το κανάλι του Σαββίδη
ΝΤΟΚΟΥΜΕΝΤΟ: Το άγνωστο δώρο του Τζον Κένεντι στον Μακάριο (ΒΙΝΤΕΟ)
LoveMyAll Cyprus © 2013-2017 | Αποποίηση
Design By: LightBlack